Znameniti Pančevci: Brigadni general Mihovil Mihaljević (1770 – 1845) oblikovao današnje Pančevo

Mihovil Mihaljević bio je komandant Brigade u Pančevu od 1816 – 1831. godine. Za vreme svog 15-godišnjeg službovanja u Pančevu, Mihaljević je mnogo doprineo ulepšavanju grada. Od njega potiče prva regulacija varoši, kaldrmisanje ulica, postavljanje trotoara i kanalizacija.

Podeli tekst...

PANČEVO – Mihovil Mihaljević bio je komandant Brigade u Pančevu od 1816 – 1831. godine i za to vreme mnogo toga je uradio za Pančevo i Pančevce, započeo regulaciju pančevačke varoši, izgradio Narodnu baštu, postavio trotoare, uveo kanalizaciju.

Za vreme svog 15-godišnjeg službovanja u Pančevu, Mihaljević je mnogo doprineo ulepšavanju grada. Od njega potiče prva regulacija varoši, kaldrmisanje ulica, postavljanje trotoara i kanalizacija. Prelaze preko jaraka obezbedio je ćuprijama, dok je imućnije građane privoleo da grade kuće od cigle i da ih pokriju crepom. On je 1819. godine osnovao novu Matematičku školu i doveo joj za nastavnika odličnog profesora, kapetana Jozefa Ciburga, pod čijim je rukovodstvom dobro napredovala.

Već 1826. godina sazidana je Devojačka škola, dok je 1828. godine otpočela sa radom Povtorna škola, u kojoj se podučavalo nedeljom, pa se zato zvala i nedeljna škola. Za izostanak iz škole bile su predviđene i kazne. Zasadio je na hiljade i hiljade korisnog drveća kako u gradu tako i van grada, na drumovima. Njegovom inicijativom i ličnim zauzimanjem izgrađena je 1829. godine sadašnja Narodna bašta koja predstavlja jedan od najlepših ukrasa ovoga grada. Bašta se prostire na površini od 16 jutara.

Narodna bašta u Pančevu danas – izgrađena na inicijativu Mihaljevića 1829. godine (Foto: Pančevo MOJKraj)

Polaganje trotoara počelo je u Pančevu 1820. godine, a 1824. kaldrmisana je Mala pijaca, dok se kasnije otpočelo i sa kaldrmisanjem ulica. 1830. godine podignuta je Regimentska bolnica, koja i danas postoji kao Opšta bolnica, s lepim parkom ispred nje i s velikim dvorištem.

Svako vreme ima svoje graditelje, odvažne neimare koji oblikuju i utemeljuju jedan grad.

Početkom osamnaestog veka, naša varoš bila je tek nešto više od graničarske palanke i vojne postaje. A onda, u nju, pristiže brigadni general Mihovil Mihaljević. Neobičan oficir u svakom smislu.

Rođen 1. januara 1770. godine u Svetom Ivanu u Hrvatskoj, Mihovil je vojne škole završio u Viner Nojstatu, a službu započeo u 6. Varaždinskoj graničarskoj regimenti. U ratovima protiv Turaka i Francuza, ističe se hrabrošću i vojnom veštinom što mu donosi čin za činom. U naš grad pristiže 1816. godine kao generalmajor i ostaje sve do 1831. kada postaje podmašal i odlazi u Galiciju.

Mihovil Mihaljević (Izvor: Istorijski arhiv Pančevo)

Za vreme svog službovanja u Pančevu, ovaj pedantni general, ostavlja za sobom građevine, uređene parkove, trotoare, kaldrmisane ulice, osvetljene fenjerima i kišne kanalizacije. General gradi ćuprije i mostove, kopa bunare, tera bogate varošane da zidaju kuće od cigle i da ih pokrivaju crepom, osniva Matematičku, Devojačku i Povtornu školu. U međuvremenu, Mihovil Mihaljević zasađuje na hiljade mladica korisnog drveća duž gradskih drumova i staza. Posebno se založio za podizanje velelepnog parka poznatog pod nazivom Narodna bašta koji je bio ukras tada ali i sada našeg Pančeva.

General je najviše voleo da šeta uređenim ulicama koje su obilovale zalenilom koje je zasadio. Njegova duga sablja udarala je o kaldrmisane pančevačke šorove. Još i dan danas može se žačuti taj zvonki odjek, koji je ujedno i opomena da grad ne sme stati sa svojim razvojem, a da nema veće sreće za žitelje jednog mesta od uređenih prostora kakav je baš ovaj u kome se trenutno nalazimo.

Mihovil Mihaljević 1829. godine / rad Konstantina Danila (Izvor: Javno dobro)

Mihaljević je bio vrlo obrazovan, pravdoljubiv i pronicljiv čovek koji je za Pančevo i Pančevce uradio mnogo, i to ne samo za njegovo ulepšavanje, nego i za razvoj njegovog privrednog i duhovnog života.

Pančevci su ga smatrali svojim dobročiniteljem, što su istakli u svojoj posveti ugraviranoj u zlatnoj burmutici koju su mu podarili prilikom njegovog odlaska iz Pančeva. Najzad, Mihaljević je jednoglasnim zaključkom gradskog komuniteta 13. novembra 1842. godine izabran za njegovog počasnog građanina.

Jedan od dokumenata sa potpisom Mihaljevića (Izvor: Istorijski arhiv Pančevo)

Ali general nije bio samo neimar i preduzimač već i intelektualac koji je osnaživao duhovni život varoši. Na plafonu hodnika nekadašnje Brigadne komande (sada kuća porodice Ćurčin) nalazi se portret Mihovila Mihaljevića, rad našeg čuvenog slikara Konstantina Danila, koji je za vreme generalove uprave gradom izradio bogati ikonostas Uspenske crkve.

Tekst: V.J.P.
Foto: Istorijski arhiv Pančevo, Pančevo MOJKraj, Javno dobro

Prijavi se za naš Newsletter

Dobijaj vesti i budi uvek u toku s aktuelnostima...

Pročitaj još i...

Želiš li da reklamiraš svoj posao?

Budi uvek na pravom mestu...